Recesy uwłaszczeniowe
W Archiwum Gminnej Biblioteki Publicznej znajdują się recesy uwłaszczeniowe z kilku okolicznych miejscowości. Są to umowy dotyczące zniesienia pańszczyzny, które zawierane były między właścicielami ziemskimi a gospodarzami. Proces uwłaszczenia chłopów na terenie zaboru pruskiego zaczął się pod koniec XVIII wieku, a zakończył w 1858 roku. W tym czasie wydawane były kolejne rozporządzenia regulujące stosunki w dobrach ziemskich.
Umowy spisywano zwykle w 2 językach: niemieckim i polskim. Zawierały m.in. dane właściciela ziemskiego, spis gospodarstw objętych uwłaszczeniem i nazwiska gospodarzy, których dotyczył reces. Z tego względu są to szczególnie cenne dokumenty dla osób prowadzących poszukiwania genealogiczne. W recesach potwierdzano uwolnienie od pańszczyzny, która zamieniana była zwykle na czynsz. W niektórych przypadkach gospodarze mieli wykonywać też dalsze prace na rzecz właściciela. Ustalano również zasady korzystania z pastwisk, łowisk, złóż gliny czy innego rodzaju gruntów należących do dworu.
W naszej bibliotece znajdują się recesy uwłaszczeniowe wsi: Bolechowo, Janikowo (ob. gmina Swarzędz), Kicin, Owińska i Promnice. Zostały one zeskanowane, a poniżej można zapoznać się z cyfrowymi wersjami, które będą uzupełniane stopniowo. Skany w wysokiej rozdzielczości dostępne są w bibliotece – w przypadku zainteresowania prosimy o kontakt.










































































































